Stor oppgradering av flyktningbrosjyrane

Dei tre flyktningbrosjyrane: Til deg som har opplevd krig, Til deg som ikkje får sove, og Barn krig og flukt, er no omsette til heile 15 ulike språk. Brosjyrane er meint som eit hjelpemiddel for alle som møter flyktningar i kvardagen sin. Det kan vere lærarar, helsesjukepleiarar, tilsette på asylmottak, legar, psykologar og andre hjelparar.

− Fagfeltet utviklar seg, så det er viktig å jamleg oppdatere materiell opp mot nyare kunnskap og teori. Dette er tredje utgåve av desse brosjyrane. Dei har vore populære og mykje brukte heilt sidan starten, av fagfolk i heile landet, og dei siste par åra har vi opplevd auka interesse, seier Jorunn Gran, psykologspesialist og konstituert koordinator for faggruppe flyktningar ved RVTS Midt.

Nye språk

Det er fleire grunnar til at RVTS Midt no har gjennomført det omfattande oppgraderings- og utviklingsarbeidet med brosjyrane. Parallelt med at fagfeltet er i utvikling, er flyktningsituasjonen i verda i stadig endring.

− Nye konfliktar og situasjonar oppstår som gjer at kva folkegrupper som kjem som flyktningar til Noreg endrar seg. Det gjer at det er behov for å ha informasjon på aktuelle språk. Vi har til dømes ikkje tidlegare hatt brosjyrar/informasjonsmateriell på ukrainsk og rohingya, men dette er det behov for no, seier Gran.

Språka er valde ut etter kva språkgrupper vi har flest flyktningar frå i Noreg no og har òg blitt omsette til dei overordna verdsspråka engelsk, arabisk, fransk, spansk og russisk. I tillegg kjem brosjyrane på tigrinja, somali, persisk, ukrainsk, pashto, kurmanji, swahili, tyrkisk, rohingya og sjølvsagt norsk. Ytterlegare omsetjingar vil kunne vere aktuelle når flyktningbiletet endrar seg.

Opplesing av brosjyrane

Ein del av flyktningane som kjem til Noreg har lite skulegang, nokre er analfabetar og har ikkje eit forhold til skriftspråk i det heile tatt. Og nokre folkegrupper har heller ikkje eit offisielt skriftspråk enno som alle kjenner til, som rohingya-befolkninga frå Myanmar/Burma. No er desse brosjyrane lesne inn av folk som har dei respektive språka som morsmål, i ein animasjonsfilm.

− Det å gjennom brosjyrane, ha tilgang til denne typen informasjon om vanlege reaksjonar om det å vere på flukt, ha opplevd krig og traumer, er viktig for alle. Det at brosjyrane, i animert versjon, òg når dei som ikkje kan lese eller har eit offisielt skriftspråk, er eit stort pluss. Vi håper at dette kan bidra til likeverdige tenester og at informasjonen blir tilgjengeleg for alle, seier Jorunn Gran.

Ho legg til at den animerte utgåva, med opplest brosjyretekst, kan sjåast frå brosjyrenes nettside, eller sendast som ei lenkje på melding eller e-post, som flyktningar kan lytte på sjølv heime. Den kan òg brukast i undervisning, til dømes i introduksjonsprogrammet.

Gjevande arbeid

Arbeidet med brosjyrane har pågått i eit års tid. Det første som blei gjort var å jobbe med innhaldet på norsk. Brosjyren Til deg som har opplevd krig, har blitt dobbelt så lang som den var tidlegare. I dei to andre brosjyrane er det gjort mindre justeringar. Det er ei arbeidsgruppe ved RVTS Midt som har hatt ansvaret for jobben, og det har vore tett kontakt mellom arbeidsgruppa og designbyrået Framom. Byrået har både laga illustrasjonane, bidrege med å finne dei rette stemmene til animasjonsfilmane, produsert filmane og sida der brosjyrane og filmane blir presenterte. Det er framleis nokre få brosjyrar som ikkje er animerte, men desse vil kome ut på nettsida i løpet av kort tid.

− Det har vore interessant og meiningsfullt arbeid, men òg krevjande. Gjennom prosessen har vi fått endå meir innsikt i kor viktig, og vanskeleg, det kan vere å formulere kultursensitive tekstar, ha fokus på detaljar og formuleringar, finne gode omsetjarar, finne den rette stemma som skal lese inn, og bruke tid på korrektur og kvalitetskontroll. Det er ikkje berre å omsetje ein norsk tekst, ord for ord, viss den skal kommunisere det bodskapet vi ønskjer. Dette arbeidet lét seg ikkje gjere i ein fei, det tok tid, mykje meir tid enn vi først hadde trudd, seier psykologspesialisten.

Jorunn Gran fortel at det har vore motiverande og veldig fint å erfare det store engasjementet hos dei som har bidrege i dette arbeidet med omsetjing, korrektur, drøftingar rundt kulturtilpassing av tekstar, innlesing og så vidare.

− Med 15 språk har det blitt mange personar vi har hatt dialog med. Dei har gitt masse gode tilbakemeldingar på kor viktig slik informasjon som desse brosjyrane gir er. Ein god del av omsetjarane og språkkonsulentane vi har brukt har sjølv erfaring med det å vere flyktning. Vi er stolte over å kunne presentere dei nye brosjyrane og animasjonsfilmane og håper dei når ut til endå fleire enn dei som i dag bruker dei, seier Jorunn Gran.